SGLT2 inhibitor: nhóm thuốc "thay đổi cuộc chơi" giúp làm chậm tiến triển bệnh thận mạn
Bệnh thận mạn (chronic kidney disease - CKD) là tình trạng suy giảm chức năng thận kéo dài, tiến triển dần theo thời gian, và cuối cùng có thể dẫn đến suy thận giai đoạn cuối — thời điểm bệnh nhân bắt buộc phải chạy thận nhân tạo hoặc ghép thận để duy trì sự sống. Trong nhiều năm, việc điều trị CKD chủ yếu tập trung vào kiểm soát nguyên nhân (như tiểu đường, huyết áp cao) và làm chậm tiến triển ở mức khiêm tốn. Nhưng theo Mayo Clinic, một nhóm thuốc ban đầu được phát triển cho mục đích hoàn toàn khác đang được xem là bước đột phá thực sự cho bệnh nhân CKD.
SGLT2 inhibitor là gì
Nhóm thuốc SGLT2 inhibitor (bao gồm canagliflozin, dapagliflozin và empagliflozin) ban đầu được phát triển để điều trị tiểu đường type 2 — cũng chính là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh thận mạn. Thuốc hoạt động bằng cách ngăn thận tái hấp thu glucose trở lại máu, khiến glucose dư thừa được đào thải qua nước tiểu, từ đó giúp hạ đường huyết.
Phát hiện bất ngờ: hiệu quả vượt xa mục đích ban đầu
Trong các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn, các nhà nghiên cứu ghi nhận thành công mang tính đột phá của nhóm thuốc này trong việc làm chậm tiến triển của bệnh thận mạn — đến mức có thể giúp nhiều bệnh nhân tránh được việc phải chạy thận nhân tạo hoặc ghép thận. Đây là lý do khiến SGLT2 inhibitor được các chuyên gia thận học tại Mayo Clinic gọi là nhóm thuốc "thay đổi cuộc chơi" (game-changing) đối với CKD.
Điều đáng chú ý là hiệu quả bảo vệ thận của nhóm thuốc này không chỉ giới hạn ở bệnh nhân tiểu đường — các nghiên cứu cho thấy lợi ích cũng mở rộng sang cả bệnh nhân CKD không mắc tiểu đường, cho thấy cơ chế bảo vệ thận của thuốc hoạt động độc lập với việc kiểm soát đường huyết.
Ý nghĩa với người bệnh
Với người đã được chẩn đoán bệnh thận mạn — đặc biệt là những người có nguyên nhân từ tiểu đường — việc bổ sung SGLT2 inhibitor vào phác đồ điều trị hiện tại (thường đi kèm với thuốc kiểm soát huyết áp nhóm ức chế men chuyển hoặc chẹn thụ thể angiotensin) có thể giúp kéo dài đáng kể thời gian trước khi cần đến các biện pháp thay thế thận như lọc máu hoặc ghép thận.
Tác dụng phụ cần lưu ý
Như mọi loại thuốc, SGLT2 inhibitor cũng có tác dụng phụ cần theo dõi, phổ biến nhất là tăng nguy cơ nhiễm nấm hoặc nhiễm trùng đường tiết niệu (do glucose được đào thải nhiều hơn qua nước tiểu tạo môi trường thuận lợi cho vi sinh vật phát triển), cùng nguy cơ mất nước nếu không uống đủ nước. Vì vậy, việc sử dụng thuốc cần có sự theo dõi và điều chỉnh của bác sĩ chuyên khoa thận hoặc nội tiết, không nên tự ý dùng.
Lời khuyên cho người bệnh thận mạn
Nếu bạn hoặc người thân đã được chẩn đoán bệnh thận mạn, đặc biệt nếu có kèm tiểu đường, nên chủ động hỏi bác sĩ về việc liệu SGLT2 inhibitor có phù hợp với tình trạng bệnh của mình hay không. Đây là một trong những tiến bộ điều trị đáng chú ý nhất trong lĩnh vực thận học những năm gần đây, mang lại hy vọng thực chất cho nhiều bệnh nhân về việc trì hoãn hoặc thậm chí tránh được các biện pháp điều trị thay thế thận nặng nề.
Nguồn: Mayo Clinic News Network
Bài viết liên quan
