Vận động viên sức bền lớn tuổi vẫn có thể có nguy cơ bệnh tim cao: vai trò của điểm canxi động mạch vành
Nhiều người tin rằng chỉ cần duy trì lối sống năng động, tập luyện sức bền đều đặn là đã đủ để "miễn nhiễm" với bệnh tim mạch. Nhưng theo Mayo Clinic, thể trạng khỏe mạnh và có lối sống năng động không đồng nghĩa với việc hoàn toàn không có nguy cơ mắc bệnh tim — và một xét nghiệm đơn giản mang tên điểm canxi động mạch vành (coronary calcium score) có thể giúp phát hiện nguy cơ tiềm ẩn ngay cả ở những vận động viên sức bền lớn tuổi có vẻ ngoài rất khỏe mạnh.
Điểm canxi động mạch vành là gì
Đây là xét nghiệm đo lượng canxi tích tụ trong các động mạch nuôi tim (động mạch vành), qua đó giúp ước tính nguy cơ mắc bệnh tim trong tương lai và cung cấp thêm thông tin về sức khỏe tim mạch tổng thể của một người.
Cách đọc hiểu chỉ số
Nhìn chung, điểm số bằng 0 gắn liền với khả năng mắc bệnh tim trong tương lai thấp hơn so với điểm số cao hơn. Điểm trên 100 cho thấy nguy cơ cao hơn, còn điểm trên 300 có thể khiến bác sĩ khuyến nghị điều trị hoặc các biện pháp khác để giảm nguy cơ này.
Vì sao vận động viên sức bền vẫn có thể có điểm số cao
Việc có thể trạng tốt không khiến một người miễn nhiễm với bệnh tim mạch. Điểm canxi động mạch vành có thể giúp xác định những người có nguy cơ cao hơn dù đang có lối sống năng động. Tập thể dục đều đặn giúp giảm nguy cơ bệnh tim, cải thiện huyết áp, hỗ trợ kiểm soát cân nặng và nâng cao sức khỏe tổng thể — nhưng điều này không đảm bảo bảo vệ hoàn toàn trước mọi nguy cơ tim mạch, đặc biệt là các yếu tố liên quan đến di truyền, tuổi tác hoặc quá trình vôi hóa mạch máu diễn ra âm thầm theo thời gian.
Điểm số cao có ý nghĩa gì — và không có nghĩa gì
Một điểm số cao không có nghĩa là cơn nhồi máu cơ tim sắp xảy ra, cũng không tự động đồng nghĩa với việc động mạch đang bị tắc nghẽn. Một số người có điểm canxi tăng cao nhưng lượng máu đến tim vẫn đủ và có thể hoàn toàn không có triệu chứng gì. Thay vào đó, điểm số này chủ yếu được dùng để hỗ trợ định hướng các quyết định về phòng ngừa, điều trị và theo dõi sức khỏe tim mạch lâu dài — chứ không phải một "bản án" ngay lập tức.
Ý nghĩa thực tế
Với những người trung niên hoặc lớn tuổi duy trì tập luyện sức bền cường độ cao (chạy đường dài, đạp xe, ba môn phối hợp...), việc chủ động tầm soát bằng điểm canxi động mạch vành — đặc biệt khi có thêm yếu tố nguy cơ khác như tiền sử gia đình mắc bệnh tim, cholesterol cao hoặc từng hút thuốc — có thể giúp phát hiện sớm nguy cơ tiềm ẩn, từ đó có kế hoạch phòng ngừa phù hợp thay vì chỉ dựa vào cảm nhận chủ quan về thể trạng "khỏe mạnh."
Nguồn: Mayo Clinic News Network
Bài viết liên quan
