Thuốc GLP-1 cho thấy hiệu quả với MASH — dạng gan nhiễm mỡ nặng dễ dẫn đến xơ gan
Gan nhiễm mỡ không do rượu (MASLD) là tình trạng khá phổ biến, nhưng khoảng 20% người mắc MASLD sẽ tiến triển thành MASH (metabolic dysfunction-associated steatohepatitis — viêm gan nhiễm mỡ liên quan rối loạn chuyển hóa), dạng bệnh nặng hơn có thể dẫn đến sẹo hóa gan (xơ gan) và là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất phải ghép gan. Một nghiên cứu công bố năm 2025 mang lại tin tức đáng chú ý: nhóm thuốc GLP-1 — vốn quen thuộc với vai trò điều trị tiểu đường và béo phì — có thể giúp ích cho bệnh nhân MASH.
Cơ chế tác động lên gan
Semaglutide, một thuốc chủ vận GLP-1 dùng để điều trị tiểu đường và béo phì, được cho là có thể giúp giảm lượng mỡ và tình trạng viêm trong gan, từ đó có khả năng làm chậm tiến triển của bệnh. Tirzepatide — thuốc chủ vận kép GIP và GLP-1 — cũng cho thấy hiệu quả chống lại MASH trong một số thử nghiệm lâm sàng.
Bằng chứng từ các thử nghiệm lâm sàng
Một phân tích tổng hợp từ các thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng cho thấy: ở nhóm bệnh nhân MASH kèm xơ hóa gan mức độ trung bình đến nặng, các thuốc chủ vận thụ thể GLP-1 (đặc biệt là semaglutide liều 2,4mg/tuần) dùng trong tối đa 72 tuần cho hiệu quả vượt trội so với giả dược, cả trong việc giúp bệnh MASH thoái lui lẫn cải thiện tình trạng xơ hóa gan.
Điểm cần lưu ý: không phải hiệu quả với mọi giai đoạn bệnh
Tuy nhiên, kết quả không đồng nhất ở mọi giai đoạn bệnh. Ở nhóm bệnh nhân đã tiến triển đến xơ gan còn bù (compensated cirrhosis) liên quan MASH — tức giai đoạn bệnh đã nặng hơn — semaglutide không giúp bệnh MASH thoái lui cũng như không cải thiện được tình trạng xơ hóa gan so với giả dược. Điều này cho thấy thuốc có hiệu quả rõ rệt nhất khi được sử dụng ở giai đoạn bệnh còn sớm hơn, trước khi tiến triển đến xơ gan.
Ý nghĩa với người bệnh
Phát hiện này rất có ý nghĩa vì MASLD/MASH hiện chưa có nhiều lựa chọn thuốc điều trị đặc hiệu — phần lớn phương pháp quản lý trước đây chủ yếu dựa vào thay đổi lối sống (giảm cân, tập luyện, hạn chế đường và chất béo bão hòa). Việc một nhóm thuốc đã được sử dụng rộng rãi cho tiểu đường và béo phì cũng mang lại lợi ích cho gan là một tin đáng mừng, đặc biệt với những bệnh nhân MASH thường đồng thời có tiểu đường type 2 hoặc béo phì — các thuốc GLP-1 có thể giải quyết đồng thời nhiều vấn đề sức khỏe chuyển hóa liên quan.
Tuy nhiên, vì kết quả khác biệt rõ rệt theo giai đoạn bệnh, việc chẩn đoán chính xác mức độ xơ hóa gan (thường qua sinh thiết gan hoặc các phương pháp hình ảnh không xâm lấn như FibroScan) là rất quan trọng để xác định liệu bệnh nhân có phù hợp để hưởng lợi từ liệu pháp GLP-1 hay không. Người được chẩn đoán gan nhiễm mỡ hoặc MASH nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa gan mật hoặc nội tiết về việc liệu thuốc GLP-1 có phải là lựa chọn phù hợp cho tình trạng cụ thể của mình.
Nguồn: Harvard Health Publishing
